In deze blog wordt uitgelegd hoe het multipliereffect werkt (dit wordt ook de multiplierwerking genoemd) in het Keynesiaanse kruis. We gaan ervan uit dat je de nodige voorkennis uit onze vorige blogs al hebt opgedaan:
- Keynesiaanse kruis uitgelegd (EV en Y)
- Bestedingslijn (EV) verschuiven en kantelen in het Keynesiaanse kruis
In onze YouTube serie wordt het IS-MB-GA model stapje voor stapje opgebouwd. In de derde video uit onze videoreeks behandelen we het multipliereffect.
Waarom verschuift de bestedingslijn?
In de vorige video is besproken hoe evenwijdige verschuivingen van de bestedingslijn tot stand komen.
De mogelijk oorzaken hiervan zijn:
- Verandering van het consumentenvertrouwen
- Verandering van het producentenvertrouwen
- Verandering van de reële rente
- Verandering van de overheidsbestedingen
- Verandering van de autonome belastingen
Wat gebeurt er als de bestedingslijn verschuift en hoe werkt de multiplierwerking?
Als de bestedingslijn verschuift dan komt er ook een nieuw snijpunt met de Y=EV lijn tot stand. De toename / afname van het evenwichtsinkomen (inkomen vanuit snijpunt) is altijd groter dan de toename / afname van de autonome bestedingen. Dit komt door het multipliereffect.
De toename van de autonome bestedingen zorgt namelijk direct voor een toename van de effectieve vraag (EV) en van het inkomen, deze stijging van het inkomen zorgt weer voor een toename van de consumptie wat weer leidt tot een toename van EV en weer tot een toename van het inkomen. Dit effect herhaalt zich tot het nieuwe evenwichtspunt is bereikt.
Heeft de helling van de bestedingslijn invloed op hoogte van de multiplier?
De helling van de bestedingslijn (marginale consumptiequote) bepaalt de grootte van het multipliereffect.
Des te groter de marginale consumptiequote, des te steiler de bestedingslijn, des te groter het multipliereffect, des te groter de verandering van het evenwichtsinkomen door een verandering van de autonome bestedingen.
Wat is het spaarlek en het belastinglek en wat is het effect hiervan op de multiplierwerking?
Het spaarlek en het belastinglek verkleinen het multipliereffect.
Spaarlek
Des te groter het marginale spaarquote is, des te meer er per extra euro inkomen gespaard wordt wat dus niet tot extra consumptie en bestedingen leidt. Dit gaat ten koste van het multipliereffect en wordt het spaarlek genoemd.
Belastinglek
Des te groter het marginale belastingtarief is, des te meer er per extra inkomen aan belasting betaalt moet worden wat dus niet tot extra consumptie en bestedingen leidt. Dit gaat ten koste van het multipliereffect en wordt het belastinglek genoemd.
Wat is effectiever: overheidsbestedingen of een verlaging van de (autonome) belastingen?
Tot slot wordt in de video over het multipliereffect besproken dat een verhoging van de overheidsbestedingen effectiever is dan een verlaging van de autonome belastingen. Dit komt doordat een gedeelte van de verlaging van de autonome belastingen weglekt omdat gezinnen dit gaan sparen. Een toename van de overheidsbestedingen zorgt daarentegen direct voor een toename van de autonome bestedingen.
Gratis samenvatting over het IS-MB-GA model
Bekijk onze gratis samenvatting over het IS-MB-GA model en het Keynesiaanse kruis.
Dit komt direct uit onze gehele samenvatting over alle eindexamenstof voor economie vwo. We bieden ook een oefenboek aan waar je op onderwerp examenvragen kunt oefenen en waarvan de antwoorden extra zijn uitgewerkt ten opzichte van het correctievoorschrift van Het College voor Toetsen en Examens zodat je het echt gaat begrijpen. Samen zijn onze samenvatting en ons oefenboek voordelig te verkrijgen met ons economie voordeelpakket!
Bekijk hieronder de derde uitlegvideo uit onze videoreeks over het IS-MB-GA model om duidelijke en gestructureerde uitleg te krijgen over het Keynesiaanse kruis en het IS-MB-GA model.
Deze video is geschikt ter voorbereiding op het economie vwo centraal eindexamen.
Of ga door naar de volgende blog over de multiplierwerking, het spaarlek en het belastinglek in het Keynesiaanse kruis.
